W pierwszych dziewięciu miesiącach 2026 roku w Republice Irlandii nie wykorzystano ponad 13 proc. dostępnej energii elektrycznej z wiatru i słońca. Według szacunków branży, opartych na danych EirGrid i przytoczonych przez RTÉ, odpowiada to ilości prądu pozwalającej zasilić około 496 tysięcy domów. Przedstawiciele sektora apelują o szybszy rozwój magazynów energii.
Energia jest dostępna, ale system nie może jej przyjąć
Rozwój farm wiatrowych i instalacji słonecznych zwiększa możliwości produkcji czystej energii. Nie oznacza jednak, że każda dostępna megawatogodzina może zostać wykorzystana przez gospodarstwa domowe i przedsiębiorstwa.
EirGrid rozróżnia dwa główne rodzaje ograniczeń. Pierwsze wynikają z lokalnej przepustowości sieci — infrastruktura w danym miejscu nie pozwala przesłać całej dostępnej energii. Drugie dotyczą działania i bezpieczeństwa całego systemu elektroenergetycznego. W obu przypadkach operator może nakazać ograniczenie produkcji ze źródeł odnawialnych.
Określenie „stracona energia” wymaga więc doprecyzowania. Chodzi przede wszystkim o niewykorzystaną możliwość wytworzenia prądu z dostępnego wiatru i słońca. Nie jest to energia, która po dostarczeniu do domów została zmarnowana przez odbiorców, ani zwykłe straty podczas przesyłu.
Niemal pół miliona domów — skala niewykorzystanego potencjału
Przytoczone przez RTÉ porównanie do około 496 tysięcy domów pokazuje skalę problemu w okresie od stycznia do września 2026 roku. Dane dotyczą Republiki Irlandii oraz łącznie energetyki wiatrowej i słonecznej.
To przeliczenie ilości energii na potrzeby gospodarstw domowych. Nie oznacza, że niemal pół miliona rodzin zostało pozbawionych dostaw prądu. Problem polega na tym, że część dostępnego potencjału odnawialnego nie została wykorzystana przez system.
Magazyny energii mają pomóc wykorzystać nadwyżki
Branża odnawialna wskazuje na potrzebę przyspieszenia inwestycji w duże magazyny bateryjne. Według przedstawicieli sektora ich rozwój może ograniczyć marnowanie dostępnej energii, zmniejszyć zależność od importowanych paliw kopalnych i pomóc obniżać koszty energii dla odbiorców.
Zasada działania jest prosta: energię wyprodukowaną w czasie dużej dostępności słońca można zgromadzić i wykorzystać później, gdy będzie potrzebna. Taką rolę połączenia fotowoltaiki z magazynowaniem opisuje również Solar Ireland. Dzięki temu moment produkcji nie musi pokrywać się z momentem zużycia.
Same baterie nie usuną jednak wszystkich ograniczeń. Dokumentacja EirGrid pokazuje, że magazynowanie i przepustowość sieci są ze sobą powiązane: zwiększenie ilości energii dostępnej do przesłania może w niektórych miejscach nasilać przeciążenia linii. Potrzebne jest więc skoordynowane planowanie magazynów, przyłączeń i infrastruktury przesyłowej.
Wspólne wyzwanie dla energetyki wiatrowej, słonecznej i magazynowania
Dyskusja o niewykorzystanej energii zbiega się z Renewable Energy Expo Ireland, odbywającym się 21 i 22 października w RDS w Dublinie. Wydarzenie skupia przedstawicieli energetyki wiatrowej, słonecznej oraz magazynowania energii i jest wspierane przez Wind Energy Ireland, Solar Ireland i Energy Storage Ireland.
Wniosek z przedstawionych danych jest praktyczny: budowie kolejnych instalacji odnawialnych musi towarzyszyć rozwój możliwości odbioru, przesyłu i przechowywania prądu. Dopiero wtedy większa moc farm wiatrowych i słonecznych będzie mogła w pełniejszym stopniu przekładać się na energię rzeczywiście dostarczaną mieszkańcom.
