Miał być wielki powrót protestów paliwowych, konwoje ciężarówek i traktorów oraz kolejne utrudnienia na irlandzkich drogach. Tymczasem ogólnokrajową akcję odwołano jeszcze przed jej rozpoczęciem. Organizatorzy przyznali, że zabrakło wystarczającego poparcia, a kierowcy nie chcieli ryzykować mandatów, punktów karnych i utraty prawa jazdy. Protest w Dublinie jednak się odbył – choć znacznie skromniejszy, niż początkowo zapowiadano.
Wielkie plany, mały protest
Jeszcze kilka dni temu zapowiadało się, że piątek 13 listopada będzie dla irlandzkich kierowców wyjątkowo pechowy.
W mediach społecznościowych krążyły zapowiedzi ogólnokrajowych konwojów ciężarówek, traktorów i innych pojazdów. Demonstranci mieli pojawić się w największych miastach, a protest miał przypomnieć rządowi, że wysokie ceny paliwa nadal stanowią poważny problem.
Wszystko wskazywało na powtórkę kwietniowych wydarzeń, kiedy protestujący blokowali drogi, porty i infrastrukturę paliwową.
Ale tym razem coś poszło inaczej.
Jeszcze przed piątkiem organizatorzy ogłosili, że rezygnują z ogólnokrajowych konwojów.
Powód? Z jednej strony zdecydowane ostrzeżenia Gardaí, a z drugiej – niewystarczająca liczba osób gotowych do udziału.
Krótko mówiąc: silniki nie zdążyły się dobrze rozgrzać, a wielki protest już stracił rozpęd.
Gardaí powiedziała: protestować można, blokować nie
Na termin demonstracji wybrano wyjątkowo szczególny moment.
W Dublinie odbywały się spotkania europejskich przywódców, którym towarzyszyła ogromna operacja bezpieczeństwa.
Komisarz Gardaí Justin Kelly jasno zapowiedział, że policja nie będzie tolerowała blokowania dróg.
Organizatorzy protestu zaczęli więc kalkulować ryzyko.
Wielu potencjalnych uczestników to kierowcy zawodowi, przewoźnicy, rolnicy i właściciele małych firm. Dla nich prawo jazdy nie jest tylko dokumentem – to narzędzie pracy.
Mandat, punkty karne czy postępowanie sądowe mogłyby okazać się znacznie droższe niż sam olej napędowy.
W rezultacie ogólnokrajowe konwoje odwołano.
Organizatorzy przyznali: zabrakło poparcia
To właśnie ten element całej historii jest najbardziej wymowny.
W oficjalnym stanowisku organizatorzy przyznali, że nie udało się zbudować odpowiedniego poparcia dla kolejnej wielkiej mobilizacji.
Entuzjazm po kwietniowych demonstracjach osłabł, a liczba osób gotowych ponownie zablokować drogi okazała się zbyt mała.
Organizatorzy wskazywali również, że nie chcą narażać uczestników na utratę pracy, źródła utrzymania czy konsekwencje prawne.
Trudno odmówić temu rozsądku.
Jednak wizerunkowo wyglądało to dość osobliwie: protest, który miał zatrzymać ruch w całym kraju, sam zatrzymał się jeszcze przed wyjazdem.
Dublin jednak protestował. Około 100 osób na ulicach
Nie oznacza to, że piątkowe demonstracje całkowicie zniknęły z kalendarza.
13 listopada około 100 osób zebrało się przed budynkiem GPO przy O'Connell Street w Dublinie.
Następnie demonstranci przeszli w kierunku City Hall, a całemu wydarzeniu towarzyszyła obecność Gardaí.
Protestujący zwracali uwagę nie tylko na ceny benzyny i oleju napędowego, lecz także na rosnące koszty życia, problemy osób starszych i trudną sytuację młodych ludzi.
Organizator PJ Cremin mówił o różnicy między pozytywnym obrazem Irlandii prezentowanym zagranicznym przywódcom a codziennymi problemami mieszkańców.
Z kolei przewoźnik Anthony Kelleher wskazywał, że jedna ciężarówka może zużywać nawet 250–300 litrów oleju napędowego dziennie, co przy cenie około 2 euro za litr oznacza ogromne koszty prowadzenia działalności.
Problem zatem nie zniknął. Zmniejszyła się jedynie skala ulicznego protestu.
W kwietniu było odwrotnie: paliwo naprawdę znikało ze stacji
Cała sytuacja nabiera dodatkowej ironii, gdy przypomnimy sobie kwiecień 2026 roku.
Wtedy protesty przeciwko wysokim cenom paliwa doprowadziły do blokad rafinerii Whitegate w hrabstwie Cork, terminali paliwowych i ważnych dróg.
W efekcie cysterny nie mogły normalnie dostarczać benzyny i diesla do stacji.
Według przedstawicieli branży paliwowej ponad jedna trzecia irlandzkich stacji benzynowych została w pewnym momencie bez paliwa.
Powstał paradoks: protest przeciwko kosztom tankowania doprowadził do sytuacji, w której wielu kierowców nie mogło zatankować wcale.
W listopadzie sytuacja wyglądała inaczej. Nie zabrakło paliwa w kraju z powodu nowej fali blokad. Zabrakło raczej odpowiedniej liczby uczestników i determinacji, aby powtórzyć kwietniową akcję.
A ceny paliwa? Nadal bolą
Żarty żartami, ale problem wysokich kosztów transportu jest całkowicie realny.
Według danych przywoływanych przez Irish Examiner w środę 11 listopada diesel kosztował około 1,99 euro za litr, podczas gdy w kwietniu jego cena sięgała około 2,25 euro.
Po wcześniejszych protestach rząd zapowiedział i wprowadzał pakiety wsparcia, obejmujące między innymi obniżki podatków paliwowych oraz ulgi dla wybranych grup użytkowników pojazdów.
Jednak dla firm transportowych, rolników i osób codziennie dojeżdżających do pracy ceny na stacjach nadal pozostają poważnym obciążeniem.
Dlatego niewielka frekwencja na demonstracji nie oznacza, że mieszkańcy Irlandii są zadowoleni z kosztów życia.
To jeszcze nie koniec protestów
Organizatorzy piątkowej demonstracji zapowiedzieli dalsze działania.
Według Irish Examiner kolejny protest planowany jest na koniec listopada.
Nie wiadomo jeszcze, jak duża będzie mobilizacja ani czy organizatorom uda się odzyskać poparcie potrzebne do większej akcji.
Jedno jest pewne: ceny paliwa pozostają tematem, który potrafi rozpalić emocje w Irlandii.
Irlandzki paradoks z przymrużeniem oka
W kwietniu protestowano przeciwko drogiemu paliwu, a skutkiem blokad był brak paliwa na stacjach.
W listopadzie zapowiadano kolejną wielką akcję, ale zabrakło uczestników gotowych wyruszyć w drogę.
Można więc powiedzieć, że tym razem protestowi zabrakło paliwa – nie tego w baku, lecz tego, które napędza każdą wielką demonstrację: poparcia, determinacji i odpowiedniej liczby ludzi.
A kierowcy? Ci nadal patrzą na ceny przy dystrybutorach i zastanawiają się, czy następny protest będzie większy, czy może po prostu jeszcze droższy.
Źródła
- The Journal – odwołanie ogólnokrajowych konwojów
- Irish Examiner – decyzja organizatorów i ostrzeżenia Gardaí
- Irish Examiner – przebieg protestu 13 listopada i kolejne plany
- Sky News – skutki kwietniowych blokad paliwowych
