Irlandzki rząd prowadzi ostatnie rozmowy przed przedstawieniem Budget 2027. Taoiseach Micheál Martin chciał, aby najważniejsze decyzje zostały uzgodnione do 2 października, jednak negocjacje przedłużyły się na ostatni weekend. Minister finansów Simon Harris oraz minister wydatków publicznych Jack Chambers mają przedstawić szczegóły budżetu we wtorek 6 października.

Wśród najważniejszych tematów znajdują się podatki, koszty życia, świadczenia socjalne, emerytury, opieka nad dziećmi, transport, mieszkalnictwo oraz finansowanie usług publicznych.

Podwyżka świadczeń socjalnych i emerytur

Jedną z najważniejszych informacji przed Budget 2027 jest planowana podwyżka podstawowych świadczeń socjalnych oraz emerytury państwowej o €10 tygodniowo.

Oczekuje się również zwiększenia Fuel Allowance o €5 tygodniowo. Rząd ma także potwierdzić wypłatę dodatkowego Christmas Bonus dla osób pobierających określone świadczenia socjalne oraz emerytów.

Dodatkowo negocjowane jest jednorazowe świadczenie w wysokości €500 dla osób z niepełnosprawnościami.

Jeżeli wszystkie te rozwiązania zostaną potwierdzone we wtorkowym budżecie, dla wielu gospodarstw domowych oznaczać to będzie wyższe tygodniowe dochody od państwa.

Tańsza opieka nad dziećmi

Jednym z głównych priorytetów rządu ma być ograniczenie kosztów childcare.

Według informacji uzyskanych przez The Irish Times, większe dopłaty w ramach National Childcare Scheme mają objąć młodsze dzieci, aż do poziomu senior infants w szkole podstawowej. Zmiany miałyby wejść w życie we wrześniu 2027 roku.

Rodzina z dzieckiem uczęszczającym do żłobka w pełnym wymiarze może zaoszczędzić nawet około €1,000 rocznie na dziecko.

Planowane są również ograniczenia maksymalnych opłat pobieranych przez żłobki i placówki after-school. Oznacza to, że z niższych kosztów mogą skorzystać także rodzice starszych dzieci.

Zmiany w podatkach

Budget 2027 ma również przynieść pakiet zmian podatkowych dla pracowników.

Jednym z rozważanych rozwiązań jest zwiększenie poziomu dochodu, od którego zaczyna obowiązywać wyższa stawka podatku dochodowego. W mediach pojawiają się informacje o przesunięciu tego progu o około €2,000, choć szczegóły pozostawały przed oficjalnym ogłoszeniem budżetu przedmiotem negocjacji.

Rząd ma również zdecydować o zmianach dotyczących Universal Social Charge (USC) oraz ulg podatkowych.

Dla pracowników oznacza to możliwość zwiększenia wynagrodzenia netto, jednak dokładny efekt będzie zależał od wysokości dochodów i ostatecznego kształtu pakietu podatkowego.

Mniej podwyżek podatku od ogrzewania?

Kolejnym ważnym tematem jest koszt energii.

W związku z utrzymującą się presją na ceny energii i paliw rząd sygnalizował możliwość wstrzymania kolejnych podwyżek carbon tax dotyczących oleju opałowego na pozostały okres kadencji obecnego rządu.

Dla gospodarstw domowych korzystających z heating oil mogłoby to oznaczać ograniczenie dodatkowych kosztów ogrzewania w kolejnych latach.

Ponad 140 nowych połączeń transportu publicznego

W budżecie ma znaleźć się również finansowanie dla ponad 140 nowych usług transportu publicznego w przyszłym roku.

Rozszerzenie sieci ma być częściowo finansowane poprzez zwiększenie środków przeznaczanych na usługi publiczne, a część kosztów ma zostać pokryta przez podwyżki cen biletów od stycznia.

Oznacza to, że pasażerowie mogą otrzymać więcej połączeń, ale jednocześnie mogą zapłacić więcej za korzystanie z transportu publicznego.

Więcej Gardaí i pracowników służb

Budget 2027 ma także przewidywać środki na rekrutację około 1,000 nowych funkcjonariuszy Gardaí w 2027 roku.

Dodatkowe finansowanie ma trafić również do więziennictwa oraz International Protection Office, między innymi na zwiększenie liczby pracowników i organizację deportacji. Planowane jest także zatrudnienie około 400 nowych członków Defence Forces oraz niemal 100 dodatkowych pracowników cywilnych.

Specjalny voucher dla 16-latków

Jedną z bardziej nietypowych propozycji jest „culture card” dla wszystkich 16-latków.

Voucher ma umożliwiać młodym ludziom wydawanie środków na wydarzenia i miejsca związane ze sztuką, kulturą i muzyką. Według RTÉ rozwiązanie ma znaleźć się w Budget 2027, po wcześniejszym zamieszaniu dotyczącym jego finansowania i szczegółów.

To propozycja skierowana bezpośrednio do młodzieży i mająca zwiększyć dostęp do wydarzeń kulturalnych.

Co z mieszkaniami?

Mieszkalnictwo pozostaje jednym z najważniejszych problemów w Irlandii. W ramach Budget 2027 ma zostać również zapewnione finansowanie działań związanych z przygotowywanym Child and Family Homelessness Action Plan.

Szczegóły dotyczące dodatkowych środków na mieszkalnictwo będą jednak znane dopiero po oficjalnym przedstawieniu budżetu.

Studenci nadal czekają

W ostatnich dniach pojawiły się również informacje o możliwej kolejnej obniżce student contribution fee.

Pomysł zmniejszenia opłaty o €250 był omawiany, jednak w niedzielę pojawiły się sygnały z rządu, że nie należy traktować tej propozycji jako przesądzonej. Jednocześnie uzgodniono pakiet wsparcia dla studentów o wartości €16 mln, między innymi poprzez rozszerzenie kryteriów dostępu do grantów dla gospodarstw domowych, w których więcej niż jedno dziecko studiuje na poziomie trzecim.

Jutro poznamy ostateczne decyzje

Negocjacje w sprawie Budget 2027 trwały do ostatnich godzin przed jego przedstawieniem. Simon Harris ma wygłosić swoje wystąpienie budżetowe w Dáil około godziny 13:00 we wtorek 6 października, po czym głos zabierze Jack Chambers.

Do tego momentu część zapowiadanych zmian pozostaje jedynie propozycjami lub ustaleniami politycznymi, które wymagają oficjalnego potwierdzenia.

Budget 2027 może więc przynieść jednocześnie podwyżki świadczeń, zmiany podatkowe, niższe koszty childcare oraz dodatkowe inwestycje w transport i służby publiczne. Ostateczny obraz poznamy jednak dopiero po jutrzejszym wystąpieniu ministrów.