Do przedstawienia Budget 2027 pozostało już niewiele czasu, a rozmowy wewnątrz irlandzkiego rządu wchodzą w decydującą fazę.
Jak wynika z informacji Irish Examiner, partie tworzące koalicję nadal nie są zgodne w sprawie części rozwiązań dotyczących mieszkalnictwa i pomocy dla gospodarstw domowych.
Jednym z najbardziej interesujących pomysłów jest możliwość zmian w podatku od zakupu nieruchomości przez osoby kupujące swój pierwszy dom. Taoiseach Micheál Martin miał poprzeć propozycję zniesienia stamp duty dla first-time buyers kupujących nieruchomość z rynku wtórnego.
First-time buyers mogą zaoszczędzić kilka tysięcy euro
Obecnie stamp duty wynosi 1% wartości nieruchomości do kwoty €1 mln. Powyżej €1 mln stawka wzrasta do 2%, a dla nieruchomości o wartości przekraczającej €1,5 mln obowiązuje stawka 6%.
Według informacji Irish Examiner, zniesienie podatku dla osób kupujących pierwszy dom mogłoby oznaczać oszczędność rzędu €4–5 tys. przy zakupie typowego rodzinnego domu.
Pomysł nie ma jednak poparcia całej koalicji. Tánaiste i minister finansów Simon Harris sprzeciwia się tej zmianie, wskazując, że nie została ona uwzględniona w Programme for Government.
Oznacza to, że kwestia stamp duty może pozostać jednym z punktów spornych aż do ostatnich dni przed przedstawieniem budżetu.
Ważna zmiana dla osób pracujących, ale zarabiających zbyt dużo na social housing
Drugim istotnym tematem są limity dochodowe obowiązujące przy ubieganiu się o mieszkanie socjalne.
Obecnie maksymalny dochód dla osoby samotnej wynosi – w zależności od lokalnego samorządu – około €30 tys. do €40 tys. rocznie. Według informacji przekazanych przez Irish Examiner, Micheál Martin uważa, że obecne limity są zbyt niskie i wykluczają wiele osób pracujących z możliwości ubiegania się o pomoc mieszkaniową.
Rząd rozważa więc ich podniesienie.
Zmiana mogłaby objąć osoby, które mają dochód z pracy, ale jednocześnie nie są w stanie pozwolić sobie na zakup lub wynajem mieszkania po obecnych cenach.
Jednocześnie w rządzie pojawiają się obawy, że podwyższenie progów mogłoby doprowadzić do znacznego zwiększenia liczby osób kwalifikujących się do wpisania na listy mieszkaniowe.
Niższe podatki i większe wsparcie dla gospodarstw domowych?
Micheál Martin ma również naciskać na rozwiązania, które przyniosłyby korzyści pracownikom o niższych dochodach. Jednym z rozważanych kierunków są zmiany w ulgach i kredytach podatkowych.
Budget 2027 będzie więc musiał odpowiedzieć na kilka bardzo konkretnych problemów: wysokie koszty mieszkań, rosnące koszty życia oraz sytuację osób, które pracują, ale przy obecnych cenach nadal mają problemy z utrzymaniem gospodarstwa domowego.
Partie opozycyjne przedstawiają własne propozycje
Własne rozwiązania przygotowały również partie opozycyjne.
Social Democrats proponują między innymi €400 ukierunkowanego kredytu energetycznego, obniżenie kosztów opieki nad dziećmi o €300 oraz podwyższenie podstawowych świadczeń socjalnych o €15.
Partia proponuje także rozwój budownictwa modułowego, zmiany w Carer’s Allowance oraz dodatkowe wsparcie dla rodzin i osób z niepełnosprawnościami.
Labour również proponuje €400 targeted energy credit, a także dodatkowe opodatkowanie zysków firm energetycznych i centrów danych. Wśród propozycji znajduje się również program bezpłatnych instalacji solarnych typu plug-in, który według partii miałby pomóc gospodarstwom domowym ograniczyć rachunki za energię.
Decyzje zapadną w ostatniej chwili?
Negocjacje dotyczące Budget 2027 mogą potrwać do ostatnich dni przed jego przedstawieniem. Szczególnie istotne dla mieszkańców Irlandii będą ostateczne decyzje dotyczące mieszkalnictwa, podatków, energii oraz wsparcia dla osób o niższych dochodach.
Na tym etapie nie wszystkie propozycje są jeszcze uzgodnionymi rozwiązaniami budżetowymi. Część z nich pozostaje przedmiotem negocjacji między partiami rządzącymi.
Budget 2027 zostanie przedstawiony 6 października. Do tego czasu można spodziewać się kolejnych informacji dotyczących zmian, które mogą bezpośrednio wpłynąć na finanse irlandzkich gospodarstw domowych.
