Najnowszy raport Centralnego Urzędu Statystycznego (CSO) rzuca nowe światło na skalę kryzysu zdrowia psychicznego w Irlandii. Zaktualizowane statystyki za 2023 rok uwzględniające opóźnione rejestracje koronerów pokazują, że w kraju doszło do 529 samobójstw. Ponad cztery piąte ofiar stanowili mężczyźni, a eksperymentalna analiza socjoekonomiczna ujawniła silny związek między ubóstwem a ryzykiem odebrania sobie życia.
Zaktualizowane dane CSO: dlaczego statystyki się zmieniają?
Opublikowany 20 listopada 2026 roku raport Central Statistics Office (CSO) podsumowuje pełne dane za 2023 rok oraz pięcioletni okres 2019–2023. Wcześniejsze, wstępne wyliczenia mówiły o 453 przypadkach w 2023 roku, jednak po uwzględnieniu opóźnionych rejestracji oficjalna liczba wzrosła do 529 zgonów.
W Irlandii każdy zgon z przyczyn zewnętrznych musi zostać zbadany przez koronera (ang. coroner). Dochodzenie oraz formalne śledztwo sądowe (inquest) często trwają wiele miesięcy, dlatego pełne i wiarygodne statystyki są publikowane przez urząd z ponad dwuletnim przesunięciem. Średnia pięcioletnia dla całej Irlandii w latach 2019–2023 wyniosła 527,6 zgonów rocznie, co stanowi 1,5 procent wszystkich zarejestrowanych w tym czasie śmierci w kraju.
Mężczyźni w grupie najwyższego ryzyka
Statystyki potwierdzają utrzymującą się od lat dysproporcję płci. W 2023 roku mężczyźni stanowili aż 80,2 procent wszystkich ofiar samobójstw (424 zgony), podczas gdy kobiety 19,8 procent (105 zgonów).
Najwyższą bezwzględną liczbę samobójstw odnotowano w grupie wiekowej 40–44 lata (67 przypadków, z czego zdecydowaną większość stanowili mężczyźni). Z kolei w przeliczeniu na 100 tysięcy mieszkańców najbardziej zagrożoną grupą byli mężczyźni w wieku 55–59 lat (wskaźnik 27,5) oraz 40–44 lata (26,1). Wśród kobiet najwyższy wskaźnik również dotyczył przedziału 55–59 lat (8,1 na 100 tys. mieszkańców).
Niepokojące dane dotyczą także młodych dorosłych. W grupie mężczyzn w wieku 20–24 lata samobójstwa odpowiadały za 33,7 procent wszystkich zgonów. Wśród kobiet w wieku 15–19 lat odsetek ten wyniósł 21,2 procent.
| Grupa wiekowa | Wskaźnik ogółem (na 100 tys.) | Mężczyźni (na 100 tys.) | Kobiety (na 100 tys.) |
|---|---|---|---|
| 15–19 lat | 7,2 | 10,1 | 4,1 |
| 20–24 lata | 12,9 | 21,7 | 3,8 |
| 25–29 lat | 15,2 | 25,2 | 5,2 |
| 40–44 lata | 15,7 | 26,1 | 5,9 |
| 55–59 lat | 17,7 | 27,5 | 8,1 |
| 65–69 lat | 12,3 | 18,3 | 6,4 |
| Wszystkie grupy wiekowe | 10,0 | 16,3 | 3,9 |
Źródło danych w tabeli: Central Statistics Office (CSO), Suicide Statistics 2023.
Ubóstwo drastycznie zwiększa zagrożenie
Jednym z najważniejszych wniosków najnowszego raportu jest eksperymentalna analiza powiązania liczby samobójstw ze statusem materialnym miejsca zamieszkania w latach 2019–2023.
W obszarach określanych jako skrajnie defaworyzowane (Extremely Disadvantaged) średni wskaźnik samobójstw wyniósł 26,0 na 100 tysięcy mieszkańców. To 2,5 razy więcej niż średnia krajowa (10,2) i aż 6,3 razy więcej niż w najzamożniejszych rejonach Irlandii (Very Affluent), gdzie wskaźnik wyniósł 4,1 na 100 tysięcy osób.
Pod względem geograficznym największą średnią roczną liczbę zgonów odnotowano w obszarze Dublin City Council (57,4 przypadków rocznie), co wynika przede wszystkim z gęstości zaludnienia stolicy. Najniższą średnią zanotowano w hrabstwie Leitrim (2,4 rocznie). Jeśli jednak spojrzeć na udział samobójstw we wszystkich zgonach w danym regionie, najwyższy odsetek wystąpił w hrabstwie Cavan (2,2 procent), a najniższy w hrabstwie Kilkenny (0,6 procent).
Wsparcie dla Polaków w Irlandii: gdzie szukać darmowej pomocy?
Życie na emigracji, rozłąka z bliskimi, presja finansowa oraz stres w pracy mogą negatywnie odbijać się na kondycji psychicznej. W irlandzkim systemie opieki zdrowotnej (HSE) oraz w organizacjach pozarządowych dostępna jest bezpłatna i poufna pomoc kryzysowa.
Osoby zmagające się z kryzysem emocjonalnym, depresją lub myślami samobójczymi – a także ich bliscy szukający porady – mogą skorzystać z następujących form wsparcia w Irlandii:
- Pieta – całodobowa, bezpłatna infolinia kryzysowa prowadzona przez wykwalifikowanych terapeutów: telefon 1800 247 247 lub SMS o treści HELP na numer 51444. Organizacja oferuje także bezpłatne sesje terapeutyczne twarzą w twarz w ośrodkach w całym kraju.
- Samaritans Ireland – całodobowy, bezpłatny telefon zaufania czynny 365 dni w roku pod numerem 116 123 lub kontakt mailowy pod adresem
Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript. . - Text About It (50808) – bezpłatne, anonimowe wsparcie tekstowe 24/7 po wysłaniu SMS-a o treści HELLO na numer 50808.
- Lekarz pierwszego kontaktu (GP) – w przypadku pogorszenia stanu psychicznego warto umówić pilną wizytę u lekarza rodzinnego, który może wystawić skierowanie do specjalistycznych zespołów zdrowia psychicznego HSE.
- Służby ratunkowe – w sytuacji bezpośredniego zagrożenia życia należy natychmiast zadzwonić pod numer 112 lub 999 albo udać się na najbliższy szpitalny oddział ratunkowy (Emergency Department – ED).
WIECĘJ INFORMACJI - Pomoc psychologiczna i psychiatryczna w Irlandii – jak uzyskać darmowe lub tanie wsparcie (również po polsku)?
Źródła
- Central Statistics Office (CSO) – Suicide Statistics 2023 (publikacja z 20 listopada 2026)
- Health Service Executive (HSE) – Help for thoughts about suicide
- Pieta – 24-hour Crisis Helpline & Text Service




