Irlandzki kryzys mieszkaniowy może potrwać znacznie dłużej, niż zakłada rząd. Najnowszy raport Deloitte ostrzega, że do końca 2030 roku Irlandia może wybudować nawet o 136 tysięcy mieszkań i domów mniej, niż zaplanowano. Chociaż liczba nowych nieruchomości rośnie, eksperci wskazują na poważne problemy z pozwoleniami na budowę i rozpoczynaniem kolejnych inwestycji.
Rząd obiecuje 300 tysięcy mieszkań. Eksperci mają poważne wątpliwości
W listopadzie 2025 roku irlandzki rząd przedstawił ambitny plan mieszkaniowy, zakładający wybudowanie 300 tysięcy nowych mieszkań i domów do końca 2030 roku.
Program miał pomóc w ograniczeniu kryzysu mieszkaniowego, zwiększeniu dostępności nieruchomości i poprawie sytuacji osób, które od lat nie mogą znaleźć odpowiedniego mieszkania na wynajem lub zakup.
Jednak najnowszy raport Deloitte Crane Survey, opublikowany 11 listopada 2026 roku, pokazuje, że realizacja tych założeń stoi pod znakiem zapytania.
Według analityków Irlandia może nie osiągnąć rządowego celu o od 123 400 do 136 100 mieszkań i domów.
To bardzo duża różnica, która pokazuje, jak wiele pozostaje do zrobienia, aby zwiększyć liczbę dostępnych nieruchomości.
40 tysięcy nowych mieszkań w 2026 roku. To wciąż za mało
Deloitte szacuje, że w całym 2026 roku w Irlandii zostanie ukończonych około 40 tysięcy mieszkań i domów.
Byłby to wzrost o około 10 procent w porównaniu z 2025 rokiem i jednocześnie najwyższy poziom ukończonych inwestycji mieszkaniowych od 2008 roku.
Na pierwszy rzut oka są to pozytywne informacje. Problem polega jednak na tym, że obecne tempo budowy nadal nie wystarczy do realizacji rządowych założeń.
Aby osiągnąć cel 300 tysięcy nieruchomości, w latach 2027–2030 należałoby ukończyć jeszcze około 260 tysięcy domów i mieszkań.
Oznacza to konieczność budowania średnio 65 tysięcy nieruchomości rocznie przez cztery kolejne lata.
To znacznie więcej niż prognozowane 40 tysięcy w bieżącym roku.
Dlaczego Irlandia nie buduje wystarczająco dużo?
Jednym z największych problemów wskazanych w raporcie jest zbyt mała liczba nowych pozwoleń na budowę.
W ciągu ostatnich pięciu lat w Irlandii wydano pozwolenia na realizację około 182 130 mieszkań i domów.
Jednak samo uzyskanie pozwolenia nie oznacza jeszcze, że inwestycja rzeczywiście powstanie.
Historyczne dane Central Bank of Ireland z lat 2017–2020 pokazują, że od 25 do 32 procent pozwoleń wygasało bez rozpoczęcia budowy.
Oznacza to, że nawet co trzecia zatwierdzona inwestycja mogła nie przejść do etapu realizacji.
Deloitte wykorzystał te historyczne proporcje do oszacowania możliwego niedoboru nowych nieruchomości do 2030 roku.
Właśnie na tej podstawie powstała prognoza brakujących 123–136 tysięcy mieszkań i domów.
Warto podkreślić, że jest to prognoza oparta na określonych założeniach, a nie ostateczna liczba mieszkań, których zabraknie w 2030 roku.
Najbliższe 12–18 miesięcy będzie kluczowe
Kate English, główna ekonomistka Deloitte Ireland, ostrzega, że najbliższy rok do półtora roku może zdecydować o tym, czy rządowi uda się ograniczyć przewidywany niedobór.
Eksperci zwracają uwagę, że nawet jeśli w najbliższych miesiącach zostaną wydane nowe pozwolenia na budowę, rozpoczęcie prac może potrwać znacznie dłużej.
Inwestorzy muszą przygotować projekty, zapewnić finansowanie, znaleźć wykonawców oraz uzyskać niezbędne zgody.
W praktyce oznacza to, że decyzje podejmowane dziś będą miały wpływ na liczbę mieszkań dostępnych dopiero za kilka lat.
Deloitte podkreśla, że konieczne jest nie tylko zwiększenie liczby zatwierdzanych inwestycji, ale również stworzenie warunków, które pozwolą rzeczywiście rozpocząć budowę.
Koniec ulg dla deweloperów może spowolnić inwestycje
Raport zwraca również uwagę na wygasające zwolnienie z opłat deweloperskich, wprowadzone w 2024 roku.
Rozwiązanie to miało zachęcić inwestorów do szybszej realizacji projektów mieszkaniowych.
Aby skorzystać z ulgi, inwestycje objęte odpowiednimi zasadami muszą zostać ukończone do 31 grudnia 2026 roku.
Według Deloitte mogło to przyczynić się do zwiększenia liczby mieszkań oddawanych do użytku w bieżącym roku.
Eksperci obawiają się jednak, że po wygaśnięciu tego rozwiązania tempo realizacji nowych projektów może osłabnąć.
Nie jest więc pewne, czy wzrost liczby ukończonych mieszkań w 2026 roku uda się utrzymać w kolejnych latach.
Studenci również mają problem ze znalezieniem zakwaterowania
Raport Deloitte wskazuje na jeszcze jeden poważny problem – niewystarczającą liczbę miejsc w akademikach i prywatnych obiektach przeznaczonych dla studentów.
W 2025 roku w całej Irlandii ukończono zaledwie 365 nowych miejsc w specjalnie wybudowanych obiektach studenckich.
Dla porównania w 2024 roku było ich prawie 900, a średnia roczna z ostatniej dekady wynosiła około 1620.
Prognoza na 2026 rok również nie wygląda optymistycznie. Deloitte przewiduje ukończenie jedynie około 380 miejsc.
Tymczasem liczba studentów w irlandzkich uczelniach ma nadal rosnąć.
Według prognoz w roku akademickim 2033/2034 może osiągnąć około 247 600 osób, wobec około 222 170 w roku 2025/2026.
Brak odpowiedniej liczby akademików powoduje, że studenci muszą częściej szukać zakwaterowania na prywatnym rynku wynajmu, konkurując o te same mieszkania z osobami pracującymi i rodzinami.
Gdzie powstają nowe miejsca dla studentów?
Pod koniec trzeciego kwartału 2026 roku w Irlandii w budowie znajdowało się około 2400 miejsc studenckich w 11 projektach.
Najwięcej powstaje w Dublinie – około 1460.
W innych miastach sytuacja wygląda następująco:
- Galway – 500 miejsc,
- Cork – 240 miejsc,
- Limerick – 200 miejsc.
Największą realizowaną inwestycją jest projekt na kampusie University College Dublin w Belfield, który ma zapewnić 490 nowych miejsc.
Choć kolejne projekty uzyskały pozwolenia, nie ma pewności, ile z nich zostanie faktycznie ukończonych.
Co to oznacza dla osób wynajmujących mieszkania?
Dla tysięcy mieszkańców Irlandii, w tym polskich rodzin, najważniejsze pytanie brzmi: czy sytuacja na rynku wynajmu w końcu się poprawi?
Prognozy Deloitte sugerują, że zwiększenie podaży mieszkań może następować wolniej, niż zakłada rząd.
Jeśli liczba nowych nieruchomości nadal nie będzie nadążała za zapotrzebowaniem, presja na rynek najmu może się utrzymywać.
Może to oznaczać dalszą silną konkurencję o dostępne mieszkania, szczególnie w Dublinie, Cork, Galway i innych dużych miastach.
Warto jednak zaznaczyć, że raport Deloitte nie przedstawia konkretnej prognozy wzrostu czynszów. Na przyszłe ceny wpływają również inne czynniki, takie jak sytuacja gospodarcza, migracja, wynagrodzenia i przepisy dotyczące wynajmu.
Zakup własnego domu nadal pozostaje trudnym wyzwaniem
Problemy z budownictwem dotyczą również osób, które chciałyby kupić pierwsze mieszkanie lub dom.
Niedostateczna liczba nowych nieruchomości ogranicza wybór dostępnych ofert.
Dla wielu kupujących szczególnie trudne jest połączenie wysokich cen z koniecznością zgromadzenia wkładu własnego i uzyskania odpowiedniej zdolności kredytowej.
Rząd rozwija programy wspierające zakup pierwszego domu oraz mieszkania oferowane w systemie Cost Rental, jednak skala tych działań pozostaje przedmiotem politycznej debaty.
Nowe dane Deloitte pokazują, że nawet przy istniejących programach wsparcia najważniejszym wyzwaniem pozostaje wybudowanie wystarczającej liczby mieszkań.
Opozycja krytykuje rząd. Martin broni wyników
Raport wywołał również reakcje polityczne.
Rory Hearne z Social Democrats zarzucił rządowi, że nie radzi sobie z kryzysem mieszkaniowym i nie realizuje własnych obietnic.
Polityk wskazał, że przewidywany niedobór ponad 120 tysięcy mieszkań jest dowodem na konieczność zdecydowanych zmian w polityce mieszkaniowej.
Z kolei premier Micheál Martin bronił dotychczasowych działań rządu.
Podkreślił, że Irlandia należy do europejskich liderów pod względem liczby budowanych mieszkań w przeliczeniu na mieszkańca.
Według danych przytoczonych przez premiera w Irlandii powstaje około 7,2 nowego mieszkania na tysiąc mieszkańców, wobec średniej europejskiej wynoszącej około trzech.
Nie zmienia to jednak faktu, że zapotrzebowanie na nowe nieruchomości pozostaje bardzo wysokie.
Czy sytuacja może się jeszcze poprawić?
Eksperci Deloitte podkreślają, że do 2030 roku pozostało jeszcze wystarczająco dużo czasu, aby podjąć działania ograniczające prognozowany niedobór.
Kluczowe znaczenie będzie miało zwiększenie liczby inwestycji, które nie tylko uzyskają pozwolenia, ale rzeczywiście rozpoczną budowę.
Ważne będzie również zapewnienie dostępności gruntów, infrastruktury oraz finansowania dla projektów mieszkaniowych.
Najbliższe 12–18 miesięcy pokaże, czy Irlandia zdoła przyspieszyć budownictwo na tyle, aby zbliżyć się do rządowego celu.
Jedno jest pewne: mimo rekordowego od lat tempa budowy mieszkań kryzys mieszkaniowy w Irlandii pozostaje daleki od rozwiązania. Jeśli prognozy Deloitte się potwierdzą, do 2030 roku kraj może nie osiągnąć celu budowy 300 tysięcy nieruchomości, a niedobór względem planu wyniesie nawet 136 100 mieszkań i domów.
Źródła:
- Deloitte Ireland – Crane Survey Report, 11 listopada 2026
- RTÉ News – Ireland risks missing 2030 housing target
- The Journal – State on track to miss housing target
- The Irish Times – Government housing targets
