Czwartkowy przegląd najważniejszych tematów z irlandzkich gazet i mediów.
Dziś w irlandzkich mediach dominują koszty życia, mieszkania, Budget 2027 i sytuacja w ochronie zdrowia. Pojawiają się też informacje ważne dla migrantów – o obywatelstwie, dodatkowych opłatach za zakupy spoza UE oraz rynku pracy. Szczególnie interesujący jest również rozwój MetroLink, który może w najbliższych latach stworzyć tysiące miejsc pracy.
Rząd chce przedłużyć niższy podatek na paliwo aż do wiosny
To obecnie jeden z najważniejszych tematów przed Budget 2027. Rząd rozważa utrzymanie obniżonych stawek akcyzy na benzynę i diesel do końca lutego lub początku marca 2027 roku, zamiast rozpoczęcia ich stopniowego przywracania od listopada.
Obecne obniżki zmniejszają cenę litra diesla o 32 centy, a benzyny o 27 centów. Problem w tym, że przy obecnych cenach ropy efekt ulgi jest coraz mniej odczuwalny – na niektórych stacjach diesel kosztuje już około €2,20 za litr.
Rząd rozważa również zwiększenie Fuel Allowance o €5 tygodniowo. Obecnie świadczenie wynosi €38 tygodniowo w sezonie grzewczym.
Dla Polaków dojeżdżających samochodem do pracy byłaby to jedna z najważniejszych decyzji budżetowych. Szczególnie odczują ją osoby mieszkające poza Dublinem, gdzie samochód często pozostaje podstawowym środkiem transportu.
Budget 2027: Taoiseach studzi oczekiwania. „Nie możemy zrobić wszystkiego dla wszystkich”
Taoiseach Micheál Martin ostrzegł, że mieszkańcy nie powinni oczekiwać, iż przyszłomiesięczny budżet rozwiąże wszystkie problemy związane z kosztami życia. Rząd przygotowuje Budget 2027 w warunkach dużej niepewności międzynarodowej.
Jednocześnie wiadomo już, że w centrum budżetu znajdą się działania dotyczące podatków, paliwa, energii, mieszkań i kosztów utrzymania rodzin. Wcześniejsze założenia przewidują około €7 mld dodatkowych wydatków oraz €1,5 mld na działania podatkowe.
Budget zostanie przedstawiony w Dáil 6 października. Wśród propozycji, które mogą zainteresować Polaków, są między innymi wyższa ulga dla najemców, potencjalne zmiany w podatku dochodowym oraz pomoc dla osób korzystających z oleju opałowego.
Samotni bezdomni są „pomijani” przez system – alarm organizacji pomocowych
Kryzys mieszkaniowy w Irlandii ma jeszcze jeden, często mniej widoczny wymiar. Organizacja Simon Communities ostrzega, że samotni dorośli bez dzieci są w dużej mierze pomijani w polityce mieszkaniowej i działaniach przeciw bezdomności.
System pomocy jest w dużej mierze skoncentrowany na rodzinach z dziećmi, podczas gdy osoby samotne mogą mieć ogromne trudności ze znalezieniem stałego zakwaterowania. Problem dotyczy również osób pracujących, które mimo zatrudnienia nie są w stanie znaleźć mieszkania w cenie odpowiadającej ich dochodom.
To ważna kwestia także dla migrantów. Dla osoby, która przyjechała do Irlandii samotnie i nie ma tutaj rodziny, utrata pokoju lub mieszkania może bardzo szybko doprowadzić do bezdomności.
Ponad 11 tysięcy pracowników ochrony zdrowia może rozpocząć strajk
Spór płacowy w irlandzkiej ochronie zdrowia nabiera tempa. Ponad 11 tys. pracowników HSE może wziąć udział w jednodniowej akcji strajkowej w październiku. Protest miałby objąć około 30 szpitali.
Związek SIPTU zarzuca rządowi brak rozpoczęcia negocjacji dotyczących kolejnego porozumienia płacowego dla sektora publicznego. Obecne porozumienie wygasło z końcem czerwca.
Jeżeli strajk dojdzie do skutku, pacjenci mogą spodziewać się zmian w funkcjonowaniu części usług szpitalnych, odwoływania lub przekładania wizyt oraz ograniczenia niektórych świadczeń.
Warto śledzić komunikaty HSE i własnego szpitala, jeśli ktoś ma zaplanowaną wizytę lub zabieg w październiku.
HSE ma problem z kontrolą zagranicznych lekarzy
Ważny temat pojawił się również w kontekście bezpieczeństwa pacjentów. Audyt HSE wykazał poważne niedociągnięcia w procedurach zatrudniania konsultantów spoza Unii Europejskiej.
Według raportu w przypadku części lekarzy mogły wystąpić problemy z przeprowadzeniem odpowiedniego Garda vetting oraz weryfikacją ich prawa i kompetencji do wykonywania zawodu. Procedury rekrutacyjne zostały ocenione jako „niezadowalające” i wymagające pilnych zmian.
Nie oznacza to oczywiście, że zagraniczni lekarze nie są odpowiednio wykwalifikowani. Problem dotyczy przede wszystkim systemu kontroli i dokumentowania procedur, który według audytu wymaga poprawy.
Temat może mieć szczególne znaczenie dla Polaków pracujących w irlandzkiej służbie zdrowia, ponieważ pokazuje rosnące znaczenie zagranicznych specjalistów dla funkcjonowania HSE.
MetroLink potrzebuje aż 8 tysięcy pracowników. Irlandia szuka ich w całej Europie
Budowa dublińskiego MetroLink może stać się ogromną szansą dla rynku pracy. Projekt będzie potrzebował około 8 tysięcy pracowników w całym okresie realizacji – od operatorów ciężkich maszyn i budowlańców po inżynierów i specjalistów od tuneli.
Przedstawiciele National Transport Authority przyznają, że Irlandia nie ma wystarczającej liczby pracowników z odpowiednimi kwalifikacjami. Dlatego przedstawiciele projektu od ubiegłego roku poszukują firm i specjalistów w różnych krajach Europy.
Według obecnych planów MetroLink ma mieć około 19 km długości, a pierwsi pasażerowie mogą skorzystać z linii dopiero w latach 2036–2038. Szacowany koszt projektu może sięgnąć nawet €17,5 mld.
Dla Polaków to szczególnie interesująca informacja. Tak duża inwestycja może stworzyć zapotrzebowanie na pracowników budowlanych, technicznych, operatorów maszyn, inżynierów i specjalistów z doświadczeniem zdobytym w innych krajach UE.
Nowe opłaty za zakupy spoza UE. €3 to nie zawsze jedyny dodatkowy koszt
Osoby zamawiające produkty z Wielkiej Brytanii, Chin czy innych państw spoza Unii Europejskiej muszą uważać na nowe koszty. Do wprowadzonej przez UE opłaty €3 mogą w niektórych przypadkach dojść dodatkowe opłaty administracyjne pobierane przez firmy kurierskie.
Oznacza to, że rzeczywisty koszt przesyłki może być wyższy niż sama unijna opłata celna. Szczególnie przy tanich zakupach internetowych dodatkowe kilka euro może znacząco zwiększyć cenę całego zamówienia.
Dla Polaków mieszkających w Irlandii ma to znaczenie również przy zakupach w brytyjskich sklepach internetowych, które po Brexicie są traktowane jako zakupy spoza UE.
Warto przed zamówieniem sprawdzić nie tylko cenę produktu i wysyłki, ale także potencjalne opłaty importowe i administracyjne.
Rząd chce pomóc właścicielom starych kotłów olejowych. Możliwe tysiące euro na wymianę
Wysokie ceny ogrzewania stają się jednym z najważniejszych tematów przed zimą. Rząd rozważa program, który mógłby zapewnić właścicielom starszych kotłów olejowych kilka tysięcy euro na ich wymianę.
Rozwiązanie jest analizowane w kontekście Budget 2027 oraz rosnących kosztów ogrzewania domów. Szczególnie istotne jest to dla gospodarstw znajdujących się poza miastami, gdzie ogrzewanie olejem opałowym jest znacznie bardziej popularne niż w Dublinie.
Jednocześnie rząd analizuje możliwość zastosowania innej stawki podatku dla oleju opałowego niż dla benzyny i diesla.
Jeżeli program zostanie przyjęty, może to być jedna z ciekawszych form wsparcia dla właścicieli domów przed sezonem zimowym.
Nowe dane o starzejącym się społeczeństwie. Irlandia musi szybko zwiększyć liczbę miejsc w domach opieki
Irlandia powinna już teraz przygotować się na gwałtowny wzrost liczby osób starszych – ostrzega Nursing Homes Ireland. Organizacja wskazuje, że system opieki długoterminowej będzie w przyszłości wymagał znacznie większych nakładów i odpowiedniej infrastruktury.
Problem nie dotyczy wyłącznie liczby miejsc w domach opieki. Potrzebni będą również pracownicy, pielęgniarki, opiekunowie i inni specjaliści.
Dla rodzin polskich mieszkających w Irlandii temat może być szczególnie istotny w przypadku osób, które mają starszych rodziców mieszkających razem z nimi. W kolejnych latach zapotrzebowanie na opiekę domową i instytucjonalną będzie prawdopodobnie rosło.
Co dziś jest najważniejsze dla Polaków w Irlandii?
Najważniejszym tematem pozostaje Budget 2027. Rząd coraz wyraźniej sygnalizuje możliwość przedłużenia obniżek akcyzy na paliwo, a dodatkowo analizuje zwiększenie Fuel Allowance i pomoc dla gospodarstw korzystających z oleju opałowego.
Dla osób wynajmujących mieszkania ważna pozostaje zapowiadana podwyżka Rent Tax Credit, natomiast dla pracowników ciekawą informacją jest ogromne zapotrzebowanie na siłę roboczą przy budowie MetroLink.
Polacy powinni również zwrócić uwagę na nowe zasady dotyczące obywatelstwa. Planowana reforma przewiduje wydłużenie wymaganego pobytu z 5 do 8 lat, test językowy oraz dodatkowe wymagania. Projekt jest obecnie procedowany, więc osoby planujące naturalizację powinny śledzić jego dalszy przebieg.
W codziennym życiu warto natomiast pamiętać o nowych kosztach zakupów spoza UE oraz możliwych utrudnieniach związanych z planowanymi protestami pracowników ochrony zdrowia.
