Coraz więcej osób pracujących w Irlandii nie wykorzystuje przysługującego im płatnego urlopu. Najnowsze badanie pokazuje, że problem dotyczy już 43 proc. zatrudnionych. Jednocześnie zdecydowana większość pracowników chciałaby mieć więcej dni wolnych i większą elastyczność w ich wykorzystywaniu.
Niemal co drugi pracownik nie wykorzystuje urlopu
Z najnowszego raportu Annual Leave Report 2026, przygotowanego przez agencję FRS Recruitment, wynika, że aż 43 proc. ankietowanych pracowników w Irlandii nie wykorzystało pełnego przysługującego im wymiaru urlopu wypoczynkowego.
To wzrost o 8 punktów procentowych w porównaniu z ubiegłorocznym badaniem, kiedy podobny problem zgłaszało 35 proc. respondentów.
Jeszcze bardziej niepokojące są dane dotyczące liczby niewykorzystanych dni. Aż 29 proc. uczestników badania przyznało, że pozostało im co najmniej pięć dni urlopu, czyli równowartość całego tygodnia pracy.
W poprzednim badaniu odsetek ten wynosił 23 proc.
Badanie przeprowadzono na grupie około 300 pracowników w Irlandii. Wyniki pokazują istotny problem, choć ze względu na wielkość próby nie należy traktować ich jako dokładnego odzwierciedlenia sytuacji wszystkich zatrudnionych w kraju.
Niewykorzystane dni urlopu. Co się z nimi dzieje?
Raport pokazuje, że pracownicy różnie radzą sobie z niewykorzystanymi dniami wolnymi.
-
51 proc. respondentów wskazało możliwość przeniesienia niewykorzystanego urlopu na kolejny rok.
-
8 proc. wybrało wypłatę pieniędzy zamiast niewykorzystanych dni wolnych.
-
12 proc. przyznało, że straciło niewykorzystane dni urlopu.
Szczególnie ostatnia liczba budzi obawy. Oznacza bowiem, że część pracowników nie tylko rezygnuje z odpoczynku, ale również traci możliwość późniejszego wykorzystania wolnego.
Warto jednak pamiętać, że odpowiedzi ankietowanych nie przesądzają o zgodności praktyk pracodawców z irlandzkim prawem pracy.
Pracownicy chcą więcej wolnego, ale nie wykorzystują tego, które już mają
Jednym z najbardziej interesujących wniosków z badania jest rozbieżność między oczekiwaniami pracowników a ich rzeczywistymi zachowaniami.
Aż 78 proc. ankietowanych uważa, że standardowa liczba dni urlopowych w Irlandii powinna zostać zwiększona.
Jeszcze więcej, bo 84 proc., chciałoby, aby dni wolne wykorzystywane podczas świąt Bożego Narodzenia były przyznawane niezależnie od podstawowej puli urlopu wypoczynkowego.
Ponadto 56 proc. respondentów popiera pomysł wprowadzenia nielimitowanego urlopu, a 60 proc. opowiada się za czterodniowym tygodniem pracy, nawet gdyby wiązało się to z obniżeniem wynagrodzenia.
Wyniki sugerują, że dla wielu pracowników coraz większe znaczenie ma nie tylko wysokość pensji, ale również możliwość pogodzenia obowiązków zawodowych z życiem prywatnym.
Dlaczego pracownicy rezygnują z urlopu?
Choć najnowszy raport koncentruje się przede wszystkim na wykorzystaniu dni wolnych, wcześniejsze analizy wskazują na kilka możliwych przyczyn tego zjawiska.
Wśród nich wymienia się nadmierne obciążenie obowiązkami, braki kadrowe, obawy przed zaległościami po powrocie do pracy oraz poczucie winy związane z pozostawieniem dodatkowych zadań współpracownikom.
Niektórzy pracownicy obawiają się również, że dłuższa nieobecność może negatywnie wpłynąć na ich możliwości awansu lub postrzeganie przez przełożonych.
Jak wskazywał w analizie dla RTÉ profesor Kevin Murphy z University of Limerick, kultura organizacyjna może odgrywać istotną rolę w podejmowaniu decyzji o wykorzystaniu urlopu.
Nawet jeśli pracodawca formalnie zapewnia odpowiednią liczbę dni wolnych, nieformalna presja w miejscu pracy może skutecznie zniechęcać do odpoczynku.
Gdzie Irlandczycy spędzają urlopy?
Z raportu wynika również, że zagraniczne podróże pozostają jednym z najpopularniejszych sposobów wykorzystania dni wolnych.
Aż 64 proc. respondentów wskazało podróże zagraniczne jako jeden z celów wykorzystania urlopu.
Najpopularniejszym kierunkiem pozostaje Hiszpania, którą wskazało 18 proc. ankietowanych. Kolejne miejsca zajęły Portugalia (7 proc.) oraz Włochy (4 proc.).
Jednocześnie 43 proc. badanych korzystało z urlopu na podróże po samej Irlandii.
Wolne dni wykorzystywane są również na sprawy rodzinne (52 proc.), osobiste (36 proc.) oraz związane z chorobą (9 proc.).
Ile urlopu przysługuje pracownikowi w Irlandii?
Zgodnie z irlandzkimi przepisami większość pracowników zatrudnionych na pełny etat ma prawo do minimum czterech tygodni płatnego urlopu wypoczynkowego rocznie.
W przypadku standardowego pięciodniowego tygodnia pracy oznacza to zazwyczaj 20 dni roboczych.
Warto pamiętać o kilku zasadach:
-
Prawo do urlopu przysługuje również pracownikom zatrudnionym w niepełnym wymiarze godzin, zgodnie z zasadami jego naliczania.
-
Urlop powinien być co do zasady wykorzystywany w odpowiednim roku urlopowym. Przenoszenie dni na kolejny okres podlega określonym zasadom.
-
Pracodawca nie może co do zasady zastąpić ustawowego urlopu wypłatą pieniędzy w trakcie trwania zatrudnienia. Rozliczenie niewykorzystanego urlopu jest dopuszczalne przy zakończeniu stosunku pracy.
-
Święta państwowe (public holidays) są objęte odrębnymi uprawnieniami od ustawowego urlopu wypoczynkowego.
Szczegółowe informacje dotyczące praw pracowniczych można znaleźć na stronie irlandzkiej Komisji ds. Stosunków w Miejscu Pracy: Workplace Relations Commission (WRC).
Eksperci ostrzegają przed konsekwencjami
Lynne McCormack, dyrektor generalna FRS Recruitment, zwróciła uwagę, że rosnąca liczba osób niewykorzystujących pełnego urlopu jest niepokojąca.
Jej zdaniem regularny odpoczynek ma istotne znaczenie dla samopoczucia pracowników, a firmy powinny przywiązywać większą wagę do równowagi między życiem zawodowym i prywatnym.
Badanie pokazuje również, że polityka urlopowa może być ważnym argumentem przy wyborze nowego pracodawcy lub podejmowaniu decyzji o pozostaniu w obecnej firmie.
W czasach, gdy wiele przedsiębiorstw stara się zatrzymać doświadczonych pracowników, większa elastyczność w organizowaniu czasu wolnego może stać się istotnym elementem konkurencji na rynku pracy.
