Czwartek- 17 września 2026 r.
Czwartkowe wydania irlandzkich mediów koncentrują się na kosztach życia, kryzysie mieszkaniowym, zmianach w systemie obywatelstwa oraz ogromnej inwestycji transportowej w Dublinie. W centrum uwagi są również bezpieczeństwo na terenach wiejskich, edukacja dzieci i przyszłość irlandzkiego rynku pracy.
Budget 2027: rząd musi wybierać, na co wydać pieniądze
Przygotowania do Budget 2027 wchodzą w decydującą fazę. Minister wydatków publicznych Jack Chambers zapowiedział konieczność dokonywania wyborów i kompromisów, ponieważ wydatki państwa mają wzrosnąć w przyszłym roku o około 7 mld euro. Budżet zostanie przedstawiony 6 października.
Jednym z najważniejszych tematów pozostają ceny energii. Rząd sygnalizuje możliwość obniżenia obciążeń podatkowych dotyczących oleju opałowego, ponieważ jego cena w ciągu ostatnich 12 miesięcy wzrosła o 44 proc. Jednocześnie analizowane są rozwiązania dotyczące benzyny i diesla.
Dla polskich rodzin najważniejsze będą oczywiście decyzje wpływające na dochód netto, świadczenia oraz rachunki. Wcześniejsze informacje sugerują również możliwe zmiany progów podatkowych, które mogłyby zwiększyć wynagrodzenia netto części pracowników.
Obywatelstwo irlandzkie: ponad 13 tysięcy osób czeka ponad rok
To jedna z najważniejszych informacji dla migrantów mieszkających w Irlandii. Według danych przedstawionych przez Ministerstwo Sprawiedliwości ponad 13 tysięcy osób czeka już ponad rok na decyzję w sprawie naturalizacji, a ponad 5 tysięcy wniosków znajduje się w systemie od ponad dwóch lat.
Łącznie 31 sierpnia aktywnych było 51 882 wniosków o irlandzkie obywatelstwo. Jednocześnie rząd przygotowuje reformę systemu, która ma między innymi wydłużyć wymagany okres pobytu z pięciu do ośmiu lat dla objętych nią osób oraz wprowadzić dodatkowe wymagania dotyczące języka i samowystarczalności finansowej.
Dla Polaków mieszkających w Irlandii jest to szczególnie ważny temat. Osoby, które planują złożenie wniosku, powinny śledzić zarówno obowiązujące przepisy, jak i datę wejścia w życie nowych zasad – nie wszystkie zapowiadane zmiany są jeszcze prawem.
MetroLink coraz bliżej, ale rachunek może wynieść nawet 17,5 mld euro
Rząd zatwierdził kolejny etap MetroLink, otwierając drogę do rozpoczęcia procedury przetargowej na budowę pierwszego systemu metra w Dublinie. Aktualny szacunek kosztów wynosi od 14,4 do 17,5 mld euro, a wartość centralnego scenariusza to około 15,75 mld euro.
Planowana trasa będzie miała około 19 km i połączy Swords z Charlemont, przechodząc przez lotnisko i centrum Dublina. Podróż ma trwać około 25 minut, a pociągi mają kursować bardzo często. Rozpoczęcie prac przygotowawczych przewidywane jest od przyszłego roku, a zasadnicze roboty budowlane mają ruszyć później.
Inwestycja może mieć również znaczenie dla rynku mieszkaniowego. Według założeń MetroLink ma pomóc w stworzeniu warunków dla rozwoju około 77 tysięcy nowych mieszkań wzdłuż trasy.
Kryzys mieszkaniowy: mniej pustych mieszkań socjalnych, ale tempo remontów jest zbyt wolne
Najnowszy raport dotyczący mieszkań należących do władz lokalnych pokazuje pewną poprawę. Pod koniec 2025 roku samorządy posiadały 158 773 lokale socjalne, a liczba pustych mieszkań spadła do 3866. Wskaźnik pustostanów wyniósł 2,44 proc. – najmniej od 2015 roku.
Jednocześnie problemem pozostaje modernizacja starszych budynków. W 2025 roku zmodernizowano energetycznie zaledwie 2671 mieszkań należących do władz lokalnych, podczas gdy krajowy cel zakłada modernizację 36 500 lokali do 2030 roku. Według watchdogów przy obecnym tempie cel może nie zostać osiągnięty.
To istotne także dla osób korzystających z mieszkań socjalnych lub oczekujących na przydział. Lepsza efektywność energetyczna oznacza nie tylko mniejsze zużycie energii, ale również potencjalnie niższe rachunki w okresie zimowym.
Wieś mówi „tak” zmianom w zasadach budowy domów
Nowe badanie Irish Examiner/Ipsos B&A pokazuje duże poparcie mieszkańców terenów wiejskich dla planowanych zmian dotyczących tzw. one-off housing. Aż 67 proc. badanych zdecydowanie popiera złagodzenie zasad pozwalających na budowę pojedynczych domów na terenach wiejskich.
Rząd argumentuje, że obecne przepisy są stosowane w różny sposób przez poszczególne samorządy. Krytycy ostrzegają natomiast, że większa liczba rozproszonych domów może zwiększyć koszty infrastruktury, transportu i usług publicznych.
Dla polskich rodzin mieszkających poza największymi miastami może to być interesująca zmiana. Łatwiejszy dostęp do działek i możliwość budowy domu w rodzinnej miejscowości może mieć znaczenie szczególnie dla osób, które po latach pracy za granicą rozważają pozostanie w Irlandii albo powrót do życia na terenach wiejskich.
Bezpieczeństwo na terenach wiejskich: rośnie problem kradzieży maszyn i sprzętu
Podczas trwających National Ploughing Championships dużo uwagi poświęca się bezpieczeństwu na irlandzkiej wsi. Rolnicy zgłaszają obawy dotyczące osób, które pojawiają się na prywatnych terenach pod pretekstem polowania, a według części przedstawicieli społeczności wiejskich takie wizyty mogą być wykorzystywane do rozpoznawania miejsc, z których później kradziony jest sprzęt.
Problem obejmuje między innymi quady, samochody terenowe, przyczepy, narzędzia i kosztowne systemy GPS wykorzystywane w rolnictwie. Dane cytowane przez „Irish Examiner” pokazują również różnice w liczbie funkcjonariuszy między poszczególnymi regionami.
Jednocześnie An Garda Síochána podkreśla, że zdecydowana większość mieszkańców terenów wiejskich nadal czuje się bezpiecznie. Temat jest jednak ważny dla osób mieszkających w mniejszych miejscowościach, gdzie sąsiedzka czujność i szybkie zgłaszanie podejrzanych zachowań mogą odgrywać dużą rolę.
Dzieci częściej opuszczają szkołę. Szczególnie dotyczy to rodzin w trudniejszej sytuacji
Nowe badanie ESRI i Tusla pokazuje, że absencja szkolna w Irlandii jest wyższa wśród dzieci i młodzieży znajdujących się w trudniejszej sytuacji społecznej lub finansowej. Wyższe wskaźniki nieobecności odnotowano między innymi w rodzinach doświadczających problemów finansowych oraz w gospodarstwach domowych z samotnym rodzicem.
Badacze wskazują również na większą absencję wśród młodych osób mających problemy społeczno-emocjonalne lub negatywny stosunek do szkoły. Dane obejmujące okres ostatnich lat pokazują, że poziom nieobecności pozostaje wyższy niż przed pandemią.
Dla rodzin polskich mieszkających w Irlandii to sygnał, że problemy z frekwencją szkolną mogą być związane nie tylko z samym dzieckiem, ale także z sytuacją ekonomiczną i rodzinną. Wczesne zauważenie problemu może ułatwić uzyskanie odpowiedniego wsparcia.
Irlandzki przemysł będzie potrzebował nowych umiejętności
Automatyzacja zaczyna coraz mocniej zmieniać irlandzki rynek pracy. Według analizy Irish Examiner część obecnych stanowisk produkcyjnych może zniknąć, ale jednocześnie pojawi się zapotrzebowanie na pracowników posiadających nowe kompetencje.
Szczególnie ważne będą umiejętności związane z nowoczesnymi technologiami, automatyką i cyfryzacją produkcji. Irlandzki sektor przemysłowy jest mocno powiązany z globalnymi łańcuchami dostaw, dlatego zmiany technologiczne i sytuacja gospodarcza na świecie będą miały bezpośredni wpływ na zatrudnienie.
To również ważna wiadomość dla Polaków pracujących w produkcji, logistyce i sektorze technicznym. W kolejnych latach coraz większą wartość mogą mieć nie tylko doświadczenie, ale również gotowość do zdobywania nowych kwalifikacji.
Co dziś jest najważniejsze dla Polaków w Irlandii?
Najważniejsze pozostają trzy kwestie: pieniądze, mieszkanie i status pobytowy.
Z jednej strony rząd przygotowuje Budget 2027 i szuka sposobów na ograniczenie skutków wysokich cen energii. Z drugiej – kryzys mieszkaniowy nadal jest jednym z największych problemów kraju, mimo że liczba pustych mieszkań socjalnych spada.
Dla migrantów szczególne znaczenie ma natomiast reforma obywatelstwa i ogromna liczba oczekujących wniosków. Ponad 13 tysięcy osób czeka na decyzję ponad rok, a proponowane zmiany mogą mieć wpływ na osoby planujące naturalizację w przyszłości.
Warto również obserwować MetroLink, ponieważ inwestycja może w przyszłości zmienić transport w Dublinie oraz wpłynąć na rozwój nowych osiedli mieszkaniowych.
