Cyberatak na supermarkety. Garda współpracuje ze służbami z innych państw Europy

Irlandzka policja Garda współpracuje ze służbami bezpieczeństwa z innych państw Europy w związku z serią cyberataków na supermarkety. W poniedziałek, 2 listopada, hakerzy zakłócili działanie systemów chłodniczych w sklepach w kilku krajach Unii Europejskiej, w tym w 13 placówkach sieci SuperValu w Irlandii. Incydenty doprowadziły do wycofania części żywności ze sprzedaży i uruchomienia międzynarodowego dochodzenia. Śledczy próbują ustalić, czy ataki były próbą wymuszenia okupu, aktem sabotażu czy elementem szerszej operacji cybernetycznej.

Garda i europejskie służby badają serię cyberataków

Jak poinformował 4 listopada Irish Examiner, irlandzkie służby prowadzą intensywną współpracę z partnerami europejskimi w związku z atakami na systemy chłodnicze supermarketów.

W Irlandii w działania zaangażowane są Garda oraz National Cyber Security Centre (NCSC), czyli Narodowe Centrum Cyberbezpieczeństwa.

Według ustaleń gazety incydenty z 2 listopada dotknęły sklepy w dziewięciu państwach europejskich. Wśród krajów wymienianych w doniesieniach znajdują się Irlandia, Belgia, Estonia, Finlandia i Włochy.

Podobne zakłócenia zgłaszano również w Szwecji i Luksemburgu.

Śledczy analizują, czy poszczególne incydenty były ze sobą powiązane. Ich podobny charakter i zbliżony czas wystąpienia wzbudziły podejrzenia, że mogło dojść do szerszej, skoordynowanej operacji.

Na obecnym etapie nie potwierdzono jednak tożsamości sprawców ani tego, czy wszystkie ataki przeprowadziła ta sama grupa.

13 sklepów SuperValu w Irlandii zostało dotkniętych atakiem

Jedną z poszkodowanych sieci była SuperValu, należąca do irlandzkiej grupy Musgrave.

W poniedziałek firma potwierdziła, że incydent cybernetyczny zakłócił funkcjonowanie określonego modelu urządzeń chłodniczych w 13 sklepach na terenie kraju.

Wśród lokalizacji wymienionych w doniesieniach medialnych znalazły się:

• Lucan w Dublinie.
• Blanchardstown w Dublinie.
• Ranelagh w Dublinie.
• Bray w hrabstwie Wicklow.
• Jeden ze sklepów w Waterford.

Nie opublikowano pełnej listy wszystkich 13 placówek.

W wyniku incydentu część produktów chłodzonych i mrożonych została wycofana ze sprzedaży jako środek ostrożności.

Sklepy pozostały otwarte, a pozostały asortyment był dostępny dla klientów.

Musgrave poinformował, że systemy monitorowania wykryły nieprawidłowości, co umożliwiło szybkie podjęcie działań.

Według informacji przekazanych przez firmę jeszcze w poniedziałek problem został rozwiązany, a następnego dnia wszystkie dotknięte incydentem sklepy funkcjonowały normalnie. Trwało również uzupełnianie zapasów produktów chłodzonych i mrożonych.

Cyberataki na supermarkety – najważniejsze informacje

Jak hakerzy mogą wyłączyć chłodnie i zamrażarki?

Nowoczesne supermarkety coraz częściej wykorzystują urządzenia chłodnicze wyposażone w systemy zdalnego sterowania i monitorowania temperatury.

Dzięki temu pracownicy techniczni mogą sprawdzać działanie lodówek i zamrażarek bez konieczności fizycznej obecności w sklepie.

Takie rozwiązania ułatwiają zarządzanie sprzętem, ale jednocześnie mogą stwarzać zagrożenia, jeżeli systemy nie są odpowiednio zabezpieczone.

W przypadku uzyskania nieautoryzowanego dostępu do sterownika napastnik może próbować zmieniać ustawienia urządzenia, w tym temperaturę lub harmonogram pracy.

W niektórych europejskich incydentach odnotowano gwałtowny wzrost temperatur w urządzeniach chłodniczych.

Według informacji Associated Press w jednym z przypadków w Estonii temperatura ustawiona w systemie została podniesiona nawet do 50 stopni Celsjusza.

Takie działania mogą prowadzić do utraty produktów wymagających przechowywania w niskich temperaturach.

Nie oznacza to jednak, że identyczne zmiany temperatur wystąpiły we wszystkich sklepach SuperValu. Firma potwierdziła zakłócenie działania określonego modelu urządzeń, ale nie ujawniła pełnych szczegółów technicznych.

Czy za atakami stoją cyberprzestępcy czy obce państwo?

To jedno z najważniejszych pytań, na które próbują odpowiedzieć europejscy śledczy.

Według źródeł związanych z bezpieczeństwem, cytowanych przez Irish Examiner, analizowanych jest kilka scenariuszy.

Pierwszy zakłada, że ataki mogły stanowić próbę sprawdzenia zabezpieczeń przed przyszłymi działaniami ransomware, czyli cyberatakami połączonymi z żądaniem okupu.

Drugi scenariusz dotyczy możliwości sabotażu, którego celem byłoby zakłócenie dostępu do podstawowych usług i wywołanie niepewności społecznej.

Rozważana jest również możliwość zaangażowania podmiotów powiązanych z obcymi państwami.

Żaden z tych scenariuszy nie został dotychczas potwierdzony. Nie ma publicznie przedstawionych dowodów pozwalających przypisać ataki konkretnemu państwu lub organizacji.

Eksperci wskazują, że ustalenie sprawców takich incydentów bywa szczególnie trudne, ponieważ dostęp do urządzeń przemysłowych może pozostawiać mniej śladów niż włamania do tradycyjnych systemów informatycznych.

Unia Europejska organizuje pilne rozmowy

Skala incydentów spowodowała reakcję instytucji unijnych.

Rzecznik Komisji Europejskiej Thomas Regnier poinformował we wtorek, że odbyły się dwa spotkania poświęcone cyberatakom.

W pierwszym uczestniczyli przedstawiciele unijnych instytucji, w tym Europejskiej Agencji ds. Cyberbezpieczeństwa (ENISA) oraz Europolu.

Drugie spotkanie zostało skoordynowane w ramach EU-CyCLONe, europejskiej sieci odpowiedzialnej za współpracę podczas poważnych incydentów cybernetycznych.

Uczestniczyli w nim przedstawiciele państw członkowskich oraz krajowych instytucji odpowiedzialnych za bezpieczeństwo.

Celem rozmów była wymiana informacji o charakterze ataków, ich skutkach oraz sposobach reagowania.

Komisja Europejska podkreśla, że incydenty pokazują, jak cyberataki mogą wpływać na codzienne życie mieszkańców i zakłócać funkcjonowanie podstawowych usług.

Podobne ataki wcześniej we Francji

Listopadowa fala incydentów nie jest pierwszym przypadkiem atakowania infrastruktury chłodniczej supermarketów w Europie.

W październiku podobne zakłócenia odnotowano we Francji, gdzie problem dotknął setki sklepów i urządzeń chłodniczych.

Według doniesień medialnych nieautoryzowany dostęp do systemów sterowania umożliwiał zmianę ustawień chłodzenia.

Niektóre sklepy musiały wycofać produkty ze sprzedaży, a w części przypadków zgłaszano również uszkodzenia urządzeń.

Europejskie służby analizują podobieństwa między incydentami, ale dotychczas nie potwierdzono, że wszystkie zostały przeprowadzone przez tych samych sprawców.

Premier Irlandii ostrzega przed rosnącym zagrożeniem

Do sprawy odniósł się również premier Micheál Martin.

Przed wtorkowym posiedzeniem rządu zwrócił uwagę, że cyberataki stają się coraz poważniejszym zagrożeniem zarówno dla przedsiębiorstw, jak i instytucji publicznych.

Premier podkreślił, że próby włamań do systemów informatycznych występują regularnie, a rozwój sztucznej inteligencji może dodatkowo zwiększać możliwości cyberprzestępców.

Jego zdaniem Irlandia musi rozwijać odporność cyfrową i utrzymywać ścisłą współpracę z partnerami międzynarodowymi.

Martin wskazał również na rolę National Cyber Security Centre, które współpracuje z odpowiednimi instytucjami w Europie i poza nią.

Czy klienci SuperValu powinni się obawiać?

Według informacji przekazanych przez grupę Musgrave zakłócenia dotyczyły systemów chłodniczych w wybranych sklepach.

Firma zapewniła, że produkty pozostawione w sprzedaży były przechowywane w bezpiecznych temperaturach.

Żywność chłodzona i mrożona, której mógł dotyczyć problem, została wycofana ze sprzedaży jako środek ostrożności.

Nie potwierdzono, aby w wyniku tego incydentu doszło do kradzieży danych osobowych klientów lub informacji o kartach płatniczych.

Brak takich doniesień nie jest jednak równoznaczny z zakończeniem całego dochodzenia.

Musgrave poinformował, że dotknięte incydentem sklepy powróciły do normalnego funkcjonowania, a dostawy produktów chłodzonych i mrożonych były stopniowo uzupełniane.

Dlaczego cyberataki na sklepy są tak niebezpieczne?

Cyberbezpieczeństwo kojarzy się przede wszystkim z ochroną komputerów, bankowości internetowej i danych osobowych.

Incydenty w supermarketach pokazują jednak, że coraz większa część codziennej infrastruktury zależy od systemów cyfrowych.

Do internetu podłączane są między innymi urządzenia chłodnicze, systemy ogrzewania, monitoring, instalacje przemysłowe i elementy zarządzania budynkami.

Atak na takie urządzenia może spowodować realne straty finansowe, przerwy w działalności i problemy z dostępnością podstawowych produktów.

W przypadku supermarketów szczególne znaczenie ma bezpieczeństwo żywności. Nawet krótkotrwała utrata kontroli nad temperaturą przechowywania może wymagać wycofania produktów ze sprzedaży.

Eksperci zwracają uwagę na konieczność regularnego aktualizowania oprogramowania urządzeń, ograniczania zdalnego dostępu i monitorowania nietypowych zmian w systemach.

Co dalej z dochodzeniem?

Garda, irlandzkie National Cyber Security Centre oraz europejscy partnerzy kontynuują analizę incydentów.

Najważniejsze pytania dotyczą sposobu uzyskania dostępu do systemów, możliwych powiązań między atakami oraz motywów sprawców.

Władze chcą również ustalić, czy wykorzystano tę samą lukę w zabezpieczeniach urządzeń chłodniczych w różnych państwach.

Na razie nie ogłoszono publicznie zatrzymań ani nie przedstawiono ostatecznych ustaleń dotyczących sprawców.

Cyberatak na SuperValu pokazuje, że zagrożenia cyfrowe mogą mieć bezpośrednie konsekwencje dla codziennego życia mieszkańców. Sprawa, która rozpoczęła się od problemów z lodówkami w supermarketach, stała się przedmiotem międzynarodowej współpracy służb bezpieczeństwa.

Źródła: Irish Examiner – 4 listopada 2026; The Irish Times – 2 listopada 2026; The Irish Times – 3 listopada 2026; Associated Press – europejska fala cyberataków. Stan informacji: 4 listopada 2026 roku.